Sổ điện tử và sổ giấy có giá trị pháp lý như nhau

Luật BHXH 2024 có hiệu lực từ 01/07/2025. Sổ điện tử ghi nhận thông tin nhân thân, quá trình đóng và hưởng; có giá trị pháp lý như sổ giấy. Mốc triển khai cấp sổ điện tử chậm nhất 01/01/2026 đã qua; người tham gia vẫn được cấp sổ giấy khi có yêu cầu.

Nhận sổ qua VNeID mức độ 2, VssID hoặc email cá nhân

Thông tư 09/2026/TT-BTC có hiệu lực từ 03/02/2026. Người tham gia truy cập VNeID mức độ 2 hoặc VssID hoặc hòm thư điện tử để nhận và sử dụng sổ. Sổ được tạo từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm và liên kết với tài khoản của người tham gia.

Áp dụng khi: Hướng dẫn tạo lập theo Thông tư 09 không áp dụng cho người tham gia do Bộ Quốc phòng, Bộ Công an quản lý; nhóm này thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan quản lý.

Đơn vị rà dữ liệu và kê khai đúng hồ sơ

Quy trình kèm Quyết định 366/QĐ-BHXH ngày 29/04/2026 có hiệu lực từ 01/05/2026. Người tham gia kê khai TK1-TS; đơn vị sử dụng lao động kê khai TK3-TS, lập D02-LT và nộp hồ sơ liên quan theo trường hợp. Phần mềm cấp và trả sổ điện tử khi dữ liệu đã được xử lý theo quy trình.

Áp dụng khi: Áp dụng theo vai trò, đối tượng và thủ tục thực tế; người chỉ tham gia BHYT dùng hồ sơ BHYT tương ứng.

Nộp sổ điện tử để giải quyết BHXH, BHTN

Cơ quan, tổ chức giải quyết chế độ BHXH, BHTN không yêu cầu cung cấp sổ giấy khi người tham gia đã nộp sổ điện tử. Việc khám, chữa bệnh BHYT sử dụng thẻ BHYT điện tử theo quy định riêng.

Sửa sai thông tin và bổ sung quá trình còn thiếu

Dữ liệu thay đổi phải được cập nhật kịp thời. Nếu sổ giấy chưa được giải quyết chế độ và chưa có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm, cơ quan BHXH phải cập nhật dữ liệu làm căn cứ giải quyết.

Đối chiếu số định danh sau chuyển đổi từ 01/09/2026

Theo thông tin triển khai của BHXH Việt Nam, từ 01/09/2026 bắt đầu dùng số định danh cá nhân/CCCD thay mã số BHXH trên phần mềm nghiệp vụ. Việc chuyển đổi không làm thay đổi quá trình tham gia và quyền lợi BHXH.

Áp dụng khi: Đây là cập nhật triển khai hệ thống; các căn cứ pháp lý về giá trị và sử dụng sổ điện tử nêu trên vẫn được áp dụng.

Xác định đúng doanh nghiệp nhỏ và vừa

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), gồm cả doanh nghiệp siêu nhỏ, đăng ký kinh doanh lần đầu được xét miễn thuế TNDN ba năm nếu đáp ứng điều kiện. Quy mô được xác định theo lĩnh vực kinh doanh chính, lao động tham gia BHXH bình quân năm và doanh thu hoặc tổng nguồn vốn theo Nghị định 80/2021/NĐ-CP; vốn điều lệ riêng lẻ chưa đủ để kết luận.

Áp dụng khi: Phải kiểm tra đồng thời các trường hợp loại trừ tại điểm b khoản 3 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP. Việc học một khóa kế toán doanh nghiệp không chứng minh doanh nghiệp thực tế đủ điều kiện miễn thuế.

Tính liên tục ba năm và xử lý kỳ đầu dưới 12 tháng

Thời gian miễn tính liên tục từ năm đầu được cấp giấy đăng ký doanh nghiệp lần đầu. Giấy cấp trước 17/05/2025 chỉ được hưởng phần thời gian ưu đãi còn lại. Khoản 3 Điều 7 có hiệu lực từ 17/05/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025; Nghị định 20 được ban hành ngày 15/01/2026.

Áp dụng khi: Nếu trong kỳ tính thuế đầu tiên, thời gian hoạt động sản xuất, kinh doanh được miễn dưới 12 tháng, doanh nghiệp được chọn hưởng ngay kỳ đó hoặc đăng ký với cơ quan thuế bắt đầu từ kỳ tiếp theo. Không tự lấy năm đầu có lãi làm mốc của chính sách này.

Loại trừ doanh nghiệp hình thành từ tổ chức lại

Chính sách ba năm không áp dụng cho doanh nghiệp thành lập mới do sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, chuyển đổi chủ sở hữu hoặc chuyển đổi loại hình doanh nghiệp. Có giấy đăng ký mang ngày mới không tự làm phát sinh một thời hạn miễn thuế mới.

Rà lịch sử người đại diện, thành viên hợp danh và người góp vốn cao nhất

Doanh nghiệp mới bị loại nếu người đại diện theo pháp luật (trừ người đại diện không phải thành viên góp vốn), thành viên hợp danh hoặc người góp vốn cao nhất đã kinh doanh với vai trò người đại diện, thành viên hợp danh hoặc người góp vốn cao nhất tại doanh nghiệp khác đang hoạt động, hoặc đã giải thể chưa đủ 12 tháng đến ngày thành lập doanh nghiệp mới. Công văn 7191/CT-QLNT ngày 29/09/2026 kết luận Đông Bắc Capital không được miễn theo khoản 3 Điều 7 trong tình huống một trong những người góp vốn cao nhất đồng thời đại diện pháp luật cho doanh nghiệp khác đang hoạt động.

Áp dụng khi: Công văn trả lời hồ sơ cụ thể, không đặt ra chính sách miễn thuế mới. Ngoại lệ người đại diện không góp vốn không phải ngoại lệ chung cho thành viên hợp danh hoặc người góp vốn cao nhất; cần rà cả trường hợp nhiều người cùng góp vốn cao nhất.

Tách các khoản thu nhập không được miễn theo chính sách này

Diện miễn ba năm loại trừ các khoản tại khoản 3 Điều 18 Luật Thuế TNDN: chuyển nhượng vốn/quyền góp vốn; chuyển nhượng bất động sản, dự án đầu tư, quyền tham gia dự án đầu tư, quyền thăm dò/khai thác/chế biến khoáng sản; kinh doanh ngoài Việt Nam; tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí, tài nguyên quý hiếm và thăm dò, khai thác khoáng sản; trò chơi điện tử trên mạng; hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt; cùng trường hợp đặc thù do Chính phủ quy định.

Áp dụng khi: Danh mục có ngoại lệ: thu nhập đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại điểm s khoản 2 Điều 12; chuyển nhượng dự án chế biến khoáng sản; dự án sản xuất, lắp ráp ô tô, máy bay, trực thăng, tàu lượn, du thuyền, lọc hóa dầu. Phải đối chiếu đúng hoạt động và điều kiện cụ thể.

Lưu căn cứ lựa chọn ưu đãi và đối chiếu giảm thuế 2026–2027

Nếu cùng khoản thu nhập, cùng thời gian đủ điều kiện nhiều chế độ miễn, giảm, khoản 4 Điều 7 cho chọn chế độ có lợi nhất và giữ ổn định trong thời gian hưởng. Riêng Nghị quyết 43/2026/QH16 giảm 30% số TNDN phải nộp năm 2026, 2027 cho doanh nghiệp, tổ chức Việt Nam có doanh thu từng năm không quá 10 tỷ đồng; số giảm tính trên thuế phải nộp sau ưu đãi.

Áp dụng khi: Nghị quyết 43 có hiệu lực 24/08/2026; loại trừ doanh nghiệp hình thành từ chia, tách sau ngày này nếu tổng doanh thu các doanh nghiệp sau chia, tách trong năm xét vượt 10 tỷ đồng. Giảm trên thuế còn phải nộp không tạo thêm khoản được nhận khi số thuế sau miễn bằng 0.